پسابهای تولیدی در واحدهای فرآوری ضایعات مواد نفتی به دلیل وجود مواد نفتی دارای Cod و Tssهای بالا میباشند که قابلیت دفع به محیط زیست بدون انجام تصفیه شیمیایی را نخواهند داشت. این شرکت به منظور رعایت موازین محیط زیست و کاهش بار آلودگی پسابهای خروجی واحدهای خود اقدام به نصب تجهیزات تصفیه شامل سیستم DAF (Dissolved Air Flotation) نموده است.
معرفی تجهیزات تصفیه شیمیایی:
این سیستم شامل واحد تزریق مواد شیمیایی به ورودی پساب مطابق آنالیز و آزمایشهای به عمل آمده در آزمایشگاه میباشد. ابتدا پساب وارد واحد شناورساز با هوای فشرده میگردد که در آن ذرات ریز نفتی با کمک مواد منعقده و ذرات ریز هوا ترکیب درشتتر و با قابلیت شناور را ایجاد مینماید. پساب شفاف شده از این واحد وارد اکسیداسیون نهایی میگردد تا مرحله تکمیلی تصفیه کامل گردد. پساب خروجی پس از حذف مواد شیمیایی و نفتی قابل هدایت به شبکه جمعآوری فاضلاب شهرکهای صنعتی میباشد. شرکت پرشیانشل نیز پساب تصفیه شده را به شبکه جمعآوری فاضلاب منطقه ویژه پتروشیمی بندر امام خمینی هدایت مینماید.
جداسازی آب از ضایعات نفتی و کنوانسیون مارپل
بخش جداسازی آب از ضایعات نفتی:
یکی از موادی که در ضایعات نفتی به صورت امولسیون وجود دارد آب میباشد که علاوه بر پایین آوردن قیمت مواد، در پروسههای فرآوری نیز ایجاد مشکل و اخلال مینماید. از روشهای سنتی جداسازی آب از مواد نفتی میتوان به روش ته نشینی اشاره نمود که مواد در مخازن نفتی به مدت طولانی نگهداری میگردند تا آب موجود در آن در کف مخازن ته نشین گردد که این عمل علاوه بر راندمان کم، مشکلات فراوانی را در برابر بعضی از مواد با ویسکوزیته بالا را به دلیل مقاومت در برابر تفکیک آب به همراه دارد.
این شرکت جهت جداسازی آب از مواد، از روشهای مختلف سیستم Coalescer استفاده مینماید. در این روش مواد نفتی حاوی تا ۳۰ درصد آب پس از ورود به دستگاه از صفحات Coalescer عبور میکنند. در اثر این حرکت، ذرات آب موجود در مواد به یکدیگر چسبیده و ذرات درشتتر و سنگینتر آب را تشکیل میدهند. این ذرات که قطر آنها از چند میکرون به میلیمتر تبدیل گردیده است، قابلیت ایجاد پیوندهای بین مولکولی با مواد نفتی را نخواهند داشت و از اینرو شروع به جدا شدن از آنها مینمایند.
این شرکت حسب نوع مواد و درصد آب موجود در آن از روشهای متفاوت سیستم Coalescer استفاده مینماید تا آب موجود در ضایعات نفتی از آن تا بیش از ۹۵ درصد جدا گردد. جنس بدنه این تجهیزات کربن استیل با پوشش رنگ داخلی و خارجی و صفحات جدا کننده از جنس PVC مقاوم در برابر مواد نفتی میباشد. قابلیت تفکیک آب این تجهیزات از ۳ درصد تا بالای ۳۰ درصد میباشد. ظرفیت عبور مواد با توجه به ویسکوزیته مواد ورودی قابل طراحی و ارائه میباشد.
بخش کنوانسیون بینالمللی جلوگیری از آلودگی دریا
یکی از ضمائم کنوانسیون بینالمللی مارپل مربوط به جلوگیری از آلودگیهای دریایی ناشی از فعالیت کشتیها میباشد که در سال ۱۹۷۳ ابتدا تدوین و سپس طبق توافقنامه ی ۱۹۷۸ اصلاح گردید. (کلمه ی مارپل خلاصه شده مارین پولوشن به انگلیسی Marine Pollution یا آلودگی دریایی میباشد). مارپل ۷۳/۷۸ (سالهای ۱۹۷۳ و ۱۹۷۸ میلادی) یکی از مهمترین معاهدات بینالمللی حفاظت از محیط زیست دریایی میباشد.
این معاهده جهت کاهش آلودگی آبها از جمله تخلیه ی زباله، نفت و مواد مشتق آن در آب و آلودگیهای ناشی از دود کشتیها میباشد. هدف تعیین شده ی آن عبارت است از حفظ محیط زیست دریایی به وسیله ی حذف کامل آلودگی ناشی از مواد نفتی و مواد مضر دیگر و همچنین کاهش تخلیه ی اتفاقی این مواد در آب دریاها. معاهده ی اصلی مارپل در تاریخ ۱۷ فوریه ی ۱۹۷۳ امضا گردید اما لازمالاجرا نشد. معاهده ی کنونی ترکیبی از معاهده ی سال ۱۹۷۳ و توافقنامه ی ۱۹۷۸ میباشد. این معاهده چند سال بعد در دوم اکتبر ۱۹۸۳ لازمالاجرا گردید.
از تاریخ ۳۱ دسامبر ۲۰۰۵، ۱۳۶ کشور (چیزی در حدود ۹۸ درصد کل کشتیرانی جهان) متعهد به انجام این پیماننامه گردیدند. تمامی کشتیهای تحت پرچم کشورهای امضا کننده مارپل، صرف نظر از مبدأ و مقصد، موظف و ملزم به انجام مقررات آن میباشند و بنادر تمامی کشورهای عضو، مسئول تمامی کشتیها و شناورهایی میباشند که تحت ملیت مربوطهشان به ثبت رسیدهاند.
بخش الزامات اجرایی کنوانسیون:
جهت لازمالاجرایی شدن استانداردهای IMO ابتدا بایستی این مقررات به وسیله ی تمامی کشورهای عضو که صاحب دست کم ۵۰ درصد از تناژ بار و ظرفیت جهان میباشند تصویب گردد که این امر ممکن است زمانبر باشد. بنابراین یک سیستم قبولی ضمنی مورد استفاده قرار میگیرد که به موجب آن اگر در طی زمان معینی اعتراض و یا مخالفتی از جانب یک کشور عضو شنیده نشد، به معنای پذیرش آن پیماننامه تلقی میگردد.
تمام ضمیمهها به تصدیق و تصویب شمار معینی از کشورهای عضو رسیده است؛ آخرین ضمیمه (ضمیمه ۶) در ماه مه ۲۰۰۵ به اجرا رسید. کشوری که کشتی در آن به ثبت رسیده است مسئول تطابق کشتی با تعرفههای پیشگیری از آلودگی دریایی در کنوانسیون مارپل میباشد. هر یک از کشورهای امضا کننده این کنوانسیون مسئول وضع قوانین داخلی برای اجرای کنوانسیون میباشند و متعهد میگردند که مفاد و ضمیمههای این کنوانسیون و قوانین مرتبط کشورهای دیگر را رعایت نمایند.
یکی از دشواریهای اجرای مارپل به دلیل طبیعت بینالمللی حمل و نقل دریایی میباشد. کشوری که کشتی در بندر آن لنگر میاندازد میتواند کشتی را جهت تطابق با استانداردهای بینالمللی بازرسی نموده و در صورت عدم تطابق توقیف نماید. اگر این عدم تطابق در خارج از حوزه ی قضایی کشور عضو اتفاق بیافتد و یا حوزه ی قضایی مشخص نباشد، آن کشور پرونده را بنابر مارپل به دیگر کشور عضو ارجاع میدهد. با این وجود گزارش سال ۲۰۰۰ GAO نشان میدهد با این که ارجاع این پروندهها اغلب انجام میشود اما رسیدگی کشورهای عضو ضعیف میباشد.
پیشگامی شرکت پرشیانشل: شرکت پرشیانشل به عنوان نخستین شرکت پیشگام در اجرای مفاد کنوانسیون مارپل از سال ۱۳۸۲ اقدام به انعقاد قرارداد با سازمان بنادر و جمعآوری ضایعات نفتی، شیمیایی و فاضلاب کشتیها در بنادر نموده است.
عملیات بارگیری و انتقال ضایعات نفتی قبل از شروع اجرای کنوانسیون مارپل ۷۳/۷۸
- از سال ۱۳۸۳ تا آذر ماه ۱۳۹۰ شرکت پرشیانشل از ۳ پایانه بندر امام خمینی و پایانه نفتی بندر امام و پایانه پتروشیمی با قراردادهای منعقده با سازمان بنادر و پایانه پتروشیمی با ۴ تانکر ۷ تنی و تانکر ۳۰ هزار لیتری با ایستگاه ثابت و پرسنل ثابت در محل و یک شناور سوخترسان ۵۵۰ تنی، ضایعات نفتی و شیمیایی مخلوط با آب و لجن را دریافت نموده و محصولات نفتی را به سایت خود در منطقه ویژه بندر امام جهت فنآوری منتقل نموده است.
- از سال ۱۳۸۳ تا آذر ماه ۱۳۹۰ شرکت پرشیانشل از پایانه بندر خرمشهر و کشتیسازیهای متفرقه با ۲ تانکر نفتی ثابت در محل و یک تانکر ۳۰ هزار لیتری متحرک و ۲۰۰ تن مخازن و ایستگاه پمپاژ و ساختمان اداری و پرسنل ثابت مستقر در محل، ضایعات نفتی مخلوط با آب و لجن را دریافت نموده است.
- از سال ۱۳۸۳ تا ۱۳۸۸ از پایانه بندر بوشهر با ۲ تانکر ۷ تنی و یک تانکر ۳۰ هزار لیتری و مخزن ثابت ۵۰۰ تنی با ایستگاه و پمپاژ و پرسنل مستقر در محل، ضایعات نفتی مخلوط با آب و لجن را دریافت نموده و به سایت خود در بندر امام جهت فنآوری منتقل نموده است.
- از سال ۱۳۸۳ تا ۱۳۸۸ شرکت پرشیانشل از پایانه بندر شهید رجایی و شهید باهنر و کشتیهای مستقر در محل با ۴ تانکر ۳۰ هزار لیتری و ۲ تانکر ۷ تنی و مخزن ثابت ۲۰۰ تنی در محل و ایستگاه پمپاژ و پرسنل مستقر در محل، ضایعات نفتی مخلوط با آب و لجن را دریافت نموده و به سایت خود در بندر امام جهت فنآوری منتقل نموده است.
به طور کلی این شرکت در طی سالهای ۱۳۸۳ الی ۶ ماهه نخست سال ۱۳۹۰ بالغ به [مقدار در متن ذکر نشده] ضایعات نفتی و شیمیایی مخلوط با آب و لجن را از شناورها دریافت نموده و به سایت در بندر امام جهت فناوری منتقل نموده است.